سازمان تجارت جهانی (WTO) در گزارشی که روز سهشنبه منتشر شد، نسبت به خطرات تجزیه جغرافیایی سیستم تجارت جهانی هشدار داد. این سازمان اعلام کرد که در صورت تقسیم جهانی تجارت به بلوکهای همسو، تولید ناخالص داخلی جهانی (GDP) ممکن است تا ۵.۱ درصد کاهش یابد و صادرات جهانی نیز تا ۱۸.۶ درصد کاهش پیدا کند.
سناریوهای مختلف و تأثیرات آنها
در سناریوی بدتر، اگر همکاریهای چندجانبه به طور کامل متوقف شود و سازمان تجارت جهانی با یک شبکه غیرساختاری از توافقنامههای تجاری دوجانبه جایگزین شود، پیشبینی میشود که تولید ناخالص داخلی جهانی تا ۶.۹ درصد کاهش یابد و صادرات جهانی تا ۲۶.۹ درصد کاهش یابد. این سناریو نشاندهنده چالشهای جدی برای اقتصاد جهانی است.
بیشتر بخوانید: ACCA و EY بر لزوم تقویت گزارشگری پایداری تأکید کردند
پتانسیل رشد در همکاریهای چندجانبه
در مقابل، تقویت همکاریهای تجاری چندجانبه میتواند تولید جهانی را تا ۲.۹ درصد افزایش دهد و صادرات جهانی را تا ۱۷.۹ درصد گسترش دهد. این گزارش به تأثیرات مثبت ادغام در سیستم تجاری چندجانبه اشاره کرده و تأکید کرد که از سال ۱۹۹۵، تجارت بین اعضای این سیستم ۱۴۰ درصد افزایش یافته است. همچنین، این روند به رشد اقتصادی سریعتر در کشورهای با درآمد پایین و متوسط کمک کرده است.
با این حال، مزایای این رشد به طور نابرابر توزیع شده است. کشورهای کمتر توسعهیافته فقط کمتر از ۱ درصد از تجارت جهانی را به خود اختصاص میدهند و هزینههای تجاری در بخشهای تولید و خدمات آنها ۵۰ درصد بیشتر از کشورهای با درآمد بالا است.
چشمانداز آینده و نقش هوش مصنوعی
به جلو نگاه کرده، این گزارش پیشبینی میکند که هوش مصنوعی میتواند تجارت جهانی را تا ۴۰ درصد تا سال ۲۰۴۰ افزایش دهد و بیش از ۱۳ درصد به تولید ناخالص داخلی جهان در ۱۵ سال آینده اضافه کند. این افزایش به ویژه در زمینه خدمات دیجیتالی قابل تحویل مشهود خواهد بود.
سازمان تجارت جهانی همچنین به چالشهای کنونی اشاره کرد. رئیس این سازمان، Ngozi Okonjo-Iweala، تأکید کرد که تجارت جهانی در سختترین دوره خود در ۸۰ سال گذشته قرار دارد و قوانین غیرتفکیکی تحت فشار فزایندهای قرار دارند. او به کاهش سهم تجارت جهانی که تحت شرایط تعرفه «ملت مورد علاقه» قرار دارد، اشاره کرد. این سهم از حدود ۸۰ درصد در سال ۲۰۲۲ به ۷۲ درصد در حال حاضر کاهش یافته است.
در پایان، این گزارش تأکید میکند که اگرچه چالشهای فعلی بزرگ هستند، اما با اتخاذ رویکردهای مناسب و تقویت همکاریهای بینالمللی، میتوان به رشد پایدار و متوازن در تجارت جهانی دست یافت.
بیشتر بخوانید: افزایش قیمت نفت به دنبال حملات حوثیها به عربستان سعودی · تأثیر احتمالی کاهش ایمنی هوش مصنوعی بر سرمایهگذاران
